Umhverfi

Hinn 9. maí síðastliðinn samþykktu ráðherrar þáverandi ríkisstjórnar fyrir hönd ríkisins samkomulag um yfirtöku Landsvirkjunar á vatnsréttindum ríkisins í neðri hluta Þjórsár án nokkurs fyrirvara í þágu fyrirhugaðra virkjunarframkvæmda. Þingflokkur Vinstrihreyfingarinnar græns framboðs andmælti þessu á þeirri forsendu að þetta væri gert án heimildar í lögum og fór fram á að Ríkisendurskoðun kannaði hvort þetta stæðist lög. Í dag birti Ríkisendurskoðun niðurstöður sínar þar sem fram kemur að gagnrýni VG var á rökum reist ...

...Það sem við, sem andæfðum þessum áformum, því miður vissum eða grunaði sterklega var að ákvörðun um virkjun hefði í reynd verið tekin...  Það skyldi virkjað hvað sem tautaði og raulaði. Á þessu ferðalagi okkar sáum við fjölda þungavinnuvéla... Skýringin var sögð sú að verið væri að rannsaka svæðið. Hverju barni mátti þó vera ljóst... Þetta flaug mér í hug þegar ég sá í dag plakat með myndum og spurningum frá nátturuverndar- og umhverfissamtökunum Sól á Suðurlandi. Á plakatinu má sjá framkvæmdir við Þjórsá...

Á sunnudag fyrir réttri viku predikaði séra Gunnþór Ingason, prestur í Hafnarfirði, í Krýsuvíkurkirkju. Kirkjan er agnarsmá, byggð um miðja 19. öld. Stærð kirkjunnar er hins vegar í engu samræmi við þá uppljómun sem menn verða þar fyrir innandyra. Altaristaflan er eftir Svein Björnsson listmálara heitinn, en "hús málarans" er einmitt ekki langt undan...Þetta eru umhugsunarverð orð frá séra Gunnþóri Ingasyni. Nýlega birtist hér á síðunni tilvitnun í áhrifaríka grein sem hinn kunni kvikmyndagerðarmaður Erendur Sveinsson ritaði í Fjarðarpóstinn ekki alls fyrir löngu. Hann varaði þar við því að Krýsuvíkursvæðið yrði stóriðju og gróðahyggju að bráð. Erlendur spyr hvort menn ætli að láta ...

"Og nú getum við spurt hvort lífið sé þess megnugt að “endurrita leiftrandi von á dauðans minnisblað”. Og hvort guð okkar sé að vinna vorverkin sín í Krýsuvík, þar sem “jörðin föndrar glöð við sína liti”. Kvæði Matthíasar er um von. Enginn er svo aumur að hann geti ekki átt sér von sem ekki verður frá honum tekin. Það er von okkar allra, sem aðhyllumst ríki fegurðarinnar í lýðræðissamfélaginu íslenska að við verðum spurð, hvort við séum tilbúin að fórna Krýsuvík fyrir þá peninga sem postular Mammons vilja búa þar til. Við vonum að komið verði til móts við þá ósk, sem þá yrði niðurstaða í kosningu, það er að segja ef leyfisumsókn Hitaveitunnar verður ekki hafnað. Verði vilji meiri hluta fólksins forsómaður eftir allt sem á undan er gengið á Kárahnjúkum, Þjórsársvæðinu og víðar, ætli við séum þá ekki á förum sem þjóð?"

Birtist í Fréttablaðinu 29.06.07.
...Svona talar umhverfisráðherra Samfylkingarinnar, sem kosinn var á þing með fyrirheitum um stóriðjustopp í fimm ár. Að sjálfsögðu veit ráðherrann að Landsvirkun er ekki "bara fyrirtæki á markaði". Landsvirkjun er í reynd hluti af ríkisvaldinu. Hún er í eigu þjóðarinnar og lýtur forræði kjörinna fulltrúa hennar, þar á meðal umhverfisráðherra og annarra handhafa stefnu Samfylkingarinnar á Alþingi; þeirra sem kjörnir voru í nafni Fagra Íslands.

Birtist í Fréttablaðinu 26.06.07.
...Bókanir um þetta efni í bæjarráði Hafnarfjarðar eru þess virði að kynna sér. Þegar ég segi að stóriðjustefnan sé hér enn á fullri ferð kemur á mig hik. Getur verið að hún sé að færast í aukana? Ég held að flestum hafi ofboðið belgingurinn og hrokinn í fyrrnefndum forstjóra Alcans sem í heimsókn sinni hingað til lands telur sig þess greinilega umkominn að ganga yfir land og þjóð á skítugum skónum. Hann virðist skynja að í Samfylkingunni er engin fyrirstaða. Þess vegan spyr ég, hvað næst? Ég er farinn að kvíða fyrir hinum fimmta degi í fögru Íslandi Samfylkingarinnar.

Birtist í Fréttablaðinu 07.06.07.
Þegar Samfylkingin kynnti umhverfis- og virkjanastefnu sína undir yfirskriftinni Fagra Ísland var sérstaklega til þess tekið að á komandi fimm árum yrði hlé á stóriðjuframkvæmdum í landinu. Á degi tvö í stjórnarsamstarfinu kom svo í ljós að álitamál varðandi Þjórsárver og Norðlingaölduveitu höfðu ekki verið rædd í stjórnarmyndunarviðræðunum á þann hátt að lyktir fengjust og niðurstaða. Um það báru misvísandi yfirlýsingar frá hendi oddvita ríkisstjórnarflokkanna vitni. Ef um hefði verið að ræða pólitískt hjartans mál má ætla að málið hefði verið til lykta leitt. En þegar á degi tvö í ríkisstjórnarsamstarfinu hafði semsé komið í ljós að Fagra Ísland hafði verið látið sitja á hakanum. Nú er runninn upp þriðji dagurinn þar sem Fagra Ísland kemur upp í hugann. Gengið hefur verið frá ...

Í dag kynnti Vinstrihreyfingin - grænt framboð stefnu sína í umhverfismálum. VG hefur gefið út ritið Græn framtíð um sjálfbæra þróun. Sjálfbær þróun snertir samfélagið allt og snýst um afstöðu stjórnvalda og almennings til samfélags og umhverfis...Áhersla á umhverfi og sjálfbæra þróun er einn af hornsteinum í stefnu Vinstrihreyfingarinnar græns framboðs. Það er gleðilegt að aðrir flokkar skuli hafa tekið umhverfismálin meira inn í sínar kosningaáherslur en fram til þessa. Það ber vott um árangur þrotlausrar baráttu VG á undanförnum árum að svo skuli vera. Þeim mun fleiri sem koma auga á okkar ...

Guðrún Ágústa Guðmundsdóttir, bæjarfulltrúi VG í Hafnarfirði bendir á þá staðreynd í bókun í bæjarráði að orkuþörf stóriðjuáforma á suðvesturhorninu samsvari “fjórum nýjum vatnsaflsvirkjunum í Þjórsá, frá Búðarhálsi að Urriðafossi og fimm til sjö nýjum jarðvarmavirkjunum á svæðinu frá Hengli og út á Reykjanes.”
Svo mikil orkuöflun “myndi valda stórkostlegu raski og fjölmargar háspennulínur myndu rísa á svæðum sem í dag eru án slíkra mannvirkja.” Þess vegna sé nauðsynlegt að sveitarfélögin sem kæmu til með að verða fyrir áhrifum af fyrirhuguðum framkvæmdum beiti sér fyrir því að heildstæð áætlun verði tekin í umhverfismat...Þá hefur Guðrún Ágústa bókað mótmli gegn þvi að meirihlutinn í Hafnarfirði neiti að láta styðja myndarlega við bakið á Sól í Straumi Sól í Straumi...

...Í fyrirhugaðri kosningu í Hafnarfirði um heimild til handa Alcan til stóraukinna umsvifa hefur álrisinn gengið fram af mörgum með fjásraustri sínum til að fegra eigin málstað. Andspænis álrisanum standa félítil grasrótarsamtök en meirihluti Samfylkingarinnar í Hafnarfirði  hefur því miður ekki haft vilja eða djörfung til að rétta hlut þessara samtaka!  Hjörleifur Guttormasson, fyrrum alþngismaður og basráttumaður fyrir íslenskri náttúru sendi frá sér pistil í dag um tengt efni. Pistil sinn nefnir Hjörleifur Fjölþjóðahringar í fegurðarsamkeppni...

Séra Gunnar Kristjánsson, prófastur á Reynivöllum í Kjós, flutti magnaða ræðu á fundi í Hraunseli í Hafnarfirði um náttúruvernd og þjóðgarð á Reykjanesi. Önnur stórgóð erindi voru flutt á ráðstefnunni og mun ég gera henni nánari skil hér á síðunni.
Nánast er sama hvar borið er niður í ræðu séra Gunnars, alls staðar er að finna umhugsunarverðar og upptendrandi hugleiðingar. Hann talar mjög ákveðið í þágu náttúruverndar: "Það er tímaskekkja að óska eftir auknum virkjunum og aukinni stóriðju hér á landi. Vel menntuð þjóð í upplýstu og skapandi samfélagi með háþróað skólakerfi hefur margar leiðir um að velja til að auka velferð sína. Það gerir hún best með fjölþættu, litríku og skapandi atvinnulífi þar sem hver og einn finnur leið til að nýta sína starfsgetu....Síðan segir Reynivalla-prófastur og er þaðan sótt fyrirsögnin:...

...Á ráðstefnunni voru haldnar fimm framsögur hver annarri áhugaverðari. Sigmundur Einarsson, jarðfræðingur fjallaði um jarðfræði Reykjanesskagans. Fyrirlestur Ástu Þorleifsdóttur, jarðfræðings bar heitið, Eldfjallagarður: Atvinna, fræðsla og útivist. Bergur Sigurðsson, frkvstj. Landverndar fjallaði um álver og orkuvinnslu, Jónatan Garðarsson, þáttagerðarmaður hélt erindi sem hann kallaði einfaldlega Reykjanessfólkvangur. Fimmta erindið var hugvekja séra Gunnars Kristjánssonar prófasts: "Útsprunginn fífill" Endalok stóriðju? Hugvekju séra Gunnars er að finna hér á síðunni. Ég hef einnig fengið afar fróðlegt erindi Jónatans Garðarssonar sem hann hafði reyndar aðeins til...

Sigurður Magnússon, hefur reynst afar kröftugur sem bæjarstjóri á Álftanesi. Undir hans forystu hafa félagsleg og umhverfistengd verkefni verið sett á oddinn. Sveitarfélagið  á þakkir skildar fyrir frumkvæði að ráðstefnu um verndun Skerjafjarðar sem efnt var til ...Guðfríður Lilja Grétarsdóttir, félagi minn í póltíkinni sem skipar annað sætið í Kraganum, Suðvestur-kjördæmi, þar sem ég er einnig á lista, spurði á fundinum um hinn svokallaða Græna trefil. Hún fékk greið svör um viljann til að vefa þann trefil áfram. En að fundinum loknum var okkur bent á konu, sjálfan frumkvöðulinn að þessum trefli,  Erla Bil Bjarnardóttir sem fræddi okkur um þennan sérstaka vefnað. Hér er frásögn hennar um...

...Það er ekki aðeins að með skipulaginu verði þrengt verulega að framtíðarmöguleikum byggðar og Hafnfirðingum boðið upp á aukna mengun heldur er sögu og minjum svæðisins sýnd lítil virðing. Kapellan í hrauninu og líkneskið af heilagri Barböru, verndara og dýrlingi ferðalanga, lenda samkvæmt deiliskipulaginu inn á miðri lóð álversins, á milli risavaxinna kerskála. Að þessum sögulegu minjum...