Beint á leiđarkerfi vefsins

Annađ

15. Nóvember 2017

SIGURJÓN, TOLSTOJ OG ŢORGEIR

Sigurjón FriðjónssonÁ eftirfarandi hátt skapast hugrenningatengslin sem raða þessum mönnum saman í fyrirsögn:

Nýlega sótti ég samkomu í Norræna húsinu til minningar um Sigurjón Friðjónsson en á þessu ári eru eitt hundrað og fimmtíu ár liðin frá fæðingu hans norður í Þingeyjarsýslu.

Athygli mín beindist að þessum gáfaða og djúphygla manni fyrir nokkuð löngu síðan en samstarfskona mín til margra ára á BSRB, Svanhildur Halldórsdóttir, er barnabarn hans.  Svanhildur sem augljóslega er barnabarn afa síns, færði mér að gjöf rit hans, Skriftamál einsetumannsins, eftir að ég hafði beðið hana að segja mér af honum.

Skemmst er frá því að segja að ég heillaðist af þessu litla kveri og hef oft vitnað í þá speki sem þar er að finna. Ekki síst um kærleikann, til dæmis þetta:
„Sólin vinnur ekki á ísunum , þegar hún byrjar að hækka á lofti. En þó fer svo að lokum , að þeir renna og verða að lífslindum sumarblómans. Líkt er því varið með kærleikann og mannssál, sem bundin er í klaka blindrar eigingirni. Stöðugir velvildargeislar vinna á þeim klaka að lokum og kenna manninum hvað lífið í fyllingu sinni er."

... og um menntun sem hann segir vera annað og meira en fróðleik:
„Sá er fróður, sem margt veit. En menntaður er sá, sem þroskað hefir skynsemi sina og ímyndunarafl, vilja sinn og framkvæmdaþrótt. Menntaður sá, sem tamið hefir og þroskað allt það gott, sem í honum býr og reitt upp illgresi sálarinnar. Til þessa er fróðleikur hjálpartæki þegar rétt er stefnt. En of oft verður hann það ekki."

TolstoyÁ fyrrnefndri minningarhátíð í Norræna húsinu voru lesin ljóð og sungin lög við ljóð Sigurjóns og Arnhildur Arnaldsdóttir flutti stórgott erindi um þennan langafa sinn. Hún nefndi á meðal annars andans menn sem Sigurjón hefði horft til, þar á meðal hefði verið rússneski rithöfundurinn og hugsuðurinn, Leó Tolstoj, hinn kristni anarkisti sem ég leyfi mér að nefna svo, en hann hefur verið mér hugleiknari en flestir andans menn, nánast frá unglingsárum.

Það merkilega er að áður en ég fræddist af Arnhildi Arnaldsdóttur, hafði ég stundum þóst greina sameiginlegan þráð í þankagangi þeirra Sigurjóns og Tolstojs um eilífðarmálin en einnig í innsæi þeirra og skilningi á hinu óræða í tilverunni, því sem aldrei verður sagt nema á ljóðrænan hátt - nokkuð sem fáum er gefið að miðla.

Þess má geta að Hið íslenska bókmenntafélag hefur nú endurútgefið Skriftamál einsetumannsins og er bókin nú fáanleg í bókabúðum.

En hvers vegna minnast á Þorgeir Ljósvetningagoða í sömu andrá og Sigurljón Friðjónsson. Um þann fyrra vitum við lítið, hinn síðarnefnda talsvert; hugsun þeirra eflaust gerólík. Um það vitum við þó ekki.

En hugrenningatengslin verða þegar mér er hugsað til þjóðkirkjunnar íslensku og hvernig þjóðin hefur verið reiðubúin að taka henni á þeirri forsendu að sameinast innan veggja hennar en þó þannig að það sem gerðist innra með hverjum manni sé hans mál. Reyndar gerði Sigurjón svo miklar kröfur til kirkjunnar og þess sem þar var sagt í nafni trúar, að hann gat ekki gert við hana sátt.

En hvað sem því líður þá höfðar nálgun Sigurjóns Friðjónssonar til mín þegar hann tekst á við hið óræða í tilverunni - hið „óseigjanlega".  Og þrátt fyrir djúpa trú hans þá er hún fyrst og fremst á hið góða og mikilvægi þess að leggja rækt við það. Umgjörðin er síðan annað mál.

Þorgeir LjósvetningagoðiOg það er þarna sem tengingin verður við Þorgeir Þorkelsson lögsögumann frá Ljósavatni þegar hann vildi gera alla menn á Íslandi kristna árið eitt þúsund. Hann var þá vel að merkja Ljósvetningagoði og fór fyrir Ásatrúarmönnum í andstöðu þeirra við kristinn sið sem þá átti vaxandi fylgi að fagna.

Niðurstaða Þorgeirs var sú að okkur bæri umfram allt að forðast átök um umgjörðina; innri sannfæringu hvers og eins bæri hins vegar að virða. Hér skyldu vera ein lög og einn siður sem byggðist á umburðarlyndi. „En nú þykir mér það ráð, að vér látim og eigi þá ráða, er mest vilja í gegn gangast, og miðlum svo mál á milli þeirra, að hvorirtveggju hafi nokkuð síns máls, og höfum allir ein lög og einn sið. Það mun verða satt, er vér slítum í sundur lögin, að vér munum slíta og friðinn."

Hinn 22. október sl., vísaði ég nokkuð til þessa í útvarpsviðtali sem þeir áttu við mig Ævar Kjartansson og Hjalti Hugason í þáttaröð þeirra um Martein Lúther og íslensku þjóðkirkjuna í tilefni þess að 500 ár eru liðin frá því að Lúther sagði skilið við katólskuna.

Þátturinn er hér: http://ruv.is/sarpurinn/ras-1/samtal/20171022


Bréf til síđunnarRSS Fréttaveita

Frá lesendum

19. Október 2018

STEFNUBREYTING?

Nú eru Bandaríkjamenn nýbúnir að vera hér á Íslandi með hundruð manna við heræfingar. Er það ekki rétt munað hjá mér, Ögmundur minn, að þegar þú sast í vinstri stjórninni þá voru aldrei neinar heræfingar? Sú stjórn sat þó í meira en fjögur ár ef allt er talið. Hefur orðið stefnubreyting hjá VG undir forystu Katrínar Jakobsdóttur?
Börkur Barkar

17. Október 2018

HVER ER SKOĐUN PÍRATA?

Ég var að lesa pistil þinn um mál/fréttaflutning um Evrópuráðið. Ég er sammála þér um að frétta/málflutningurinn fer fram úti á þekju eins og þú orðar það. Hvers vegna var Þórhildur Sunna, Pírati ekki spurð í RÚV hvað henni finnist um brottrekstur Rússa af Evrópuráðsþinginu? En við hvern er að sakast, þegar svona ...
Jóhannes Gr. Jónsson

17. Október 2018

AĐ HRUNI KOMINN

Nú er Hannes Hólmsteinn loksins að Hruni kominn - og það á tíu ára afmælinu. Eftir allan komma áróðurinn hefur hann með glöggum hætti leitt okkur í allan sannleikann um að það voru ekki nýfrjálshyggjan, ekki íslensk stjórnvöld og því síður nýríkir íslenskir kapítalistar sem leiddu hörmungarnar yfir okkur haustið 2008. Nei, það voru útlendingar með George Best forsætisráðherra Bretlands...
Fannar Freyr

14. Október 2018

LANG - LANG BEST

Allsherjar samstaða ákveðin sést
upp sultarkjörin skal hífa
Og auðvitað væri það lang-lang ...
Pétur Hraunfjörð

7. Október 2018

GUĐ BLESSI HEIMINN

Geir bað Guð að blessa landið,

gjaldþrotið og þjóðarstrandið.

Við höfum þanka

...

Pétur Hraunfjörð

 

3. Október 2018

UPPGJÖRIĐ VIĐ UPPGJÖRIĐ: ÍSLENSKIR BANKSTERAR Í AĐAL-HLUTVERKI

Uppgjör við útrás landans
ugglaust ræða má
þegar allt fór til fjandans
og fjöldinn hrunið sá.
...
Pétur Hraunfjörð

2. Október 2018

BRENNIVÍN Í BÚĐIR

Áfengið þau elska mest,
ölið kæra, sanna.
Þörfu ráðin þekkja flest, þ
etta má ei banna.
Kári

20. September 2018

HERĆFINGAR NATÓ MEĐ MEIRU

Herskipin nú hópast að
í heræfingum gellur.
Og flugvélar hér fylltu hlað
að sækja Kanamellur.
Pétur Hraunfjörð

16. September 2018

ŢARF AĐ TALA SKÝRAR UM PENINGAÖFLIN

Sæll Takk fyrir fundinn fyrr í dag (í gær). Verður hægt að nálgast glærurnar og upptöku af fundinum? ... Eitt sem mér fannst nokkuð einkennilegt var að mikið var talað um peningaöfl en samt ekki hver þau í raun væru í núverandi samfélagi. Orðin ferðaþjónustua og hótel voru lítið sem ekkert notuð. Það gæti enginn sagt að VG hefði gert neitt nema að beygja sig niður fyrir þeim öflum á kostnað íbúa borgar og lands. Líf dásamar airbnb og heldur áfram núverandi meirihluta. Katrín talar á móti skattalagabreytingum því hún vinni gegn minni félögum. SJS gerir lítið út umhverfisáhrifum ferðaþjónustunnar ...
Daníel Þór

12. September 2018

ŢEGAR JÓAKIM VON AND FĆR VÖLDIN

Þakka þér fyrir að standa fyrir fundi um braskavæðingu borgarinnar. Ég hvet sem flesta að leggja leið sína í Efstaleitið og verða vitni að því sem þar er að gerast. Í stað opins fallegs svæðis þar sem Útvarpshúsið naut sín vel er nú komin mini-Manhattan nema að á Manhattan hefði þetta aldrei verið leyft! Vísa ég þar í Central Park sem ...
Jóel A.  


BSRBVGAlţingi

Póstlisti

Hér ađ neđan geturđu skráđ ţig á póstlista Ögmundar. Skráđir ađilar fá reglulega sent fréttabréf í tölvupósti.




Afskrá | Breyta skráningu

Frjálsir pennar

8. Október 2018

Gunnar Örn Gunnarsson skrifar: MANNAUĐS-STJÓRNUN EĐA „ŢRĆLAHALD".

Það er sorglegt að átta sig á því að alþjóðlegir auðhringar, eigendur allrar stóriðju á Íslandi, sem hugsa fyrst og fremst um hagnað og gróðavon, fari miklu betur með sinn mannauð en opinberar stofnanir sem reknar eru að meirihluta til af almannafé. Mikil umræða hefur verið um styttingu vinnuvikunnar og sitt sýnist hverjum og veltur það aðallega á „hagsmunum" þeirra sem um fjalla eða á misskilinni hagsmunagæslu ákveðinna aðila. Það skal tekið fram að eftirfarandi samanburður er ekki gerður til að öfundast út í þá sem vinna í stóriðju eða til að grafa undan þeim réttindum og kjörum sem þar hafa náðst ...

27. September 2018

Ţórarinn Hjartarson skrifar: HĆGRI-POPÚLISMINN - HELSTA ÓGN VIĐ LÝĐRĆĐIĐ?

RÚV, popúlisminn og hnattvæðingin; Hvaðan kemur hægri-pópulisminn, hvert er samband hans við hnattvæðinguna og ríkjandi stjórnmálastefnur á vesturlöndum, hvað vantar í greiningu/umfjöllun fjölmiðla og meginstraums-stjórnmálaflokka á honum? Ef hlustað er á RÚV fæst sú mynd að mesta vandamál í stjórnmálum Vesturlanda og jafnvel heimsins alls sé hægripopúlismi/ þjóðernispopúlismi. Sem er ekki rétt, en stafar af því að RÚV er málgagn markaðsfrjálslyndrar, hnattvæddrar, kapítalískrar heimsvaldastefnu (vestrænnar). Sem stafar aftur af því að ...

3. Júlí 2018

Kári skrifar: ŢJÓĐAREIGN OG KVÓTAKERFI Í LJÓSI SAMKEPPNIS-RÉTTAR

... Löggjafinn, Alþingi, er hins vegar rígbundinn margskonar hagsmunaöflum sem í raun stjórna ferðinni og því ekki við miklu að búast úr þeirri áttinni. Umræða um „hag­ræðingu" kemur fyrir lítið, eigi menn ekki það sem hagræðingin snertir. Með öðrum orðum; eignarréttur íslensku þjóðarinnar var hafður að engu. Þjóðareign varð að „þjófaeign". Það er kjarni málsins. Hið svokallaða „framsal" er því lögleysa frá upphafi þegar af þeirri ástæðu. Þar að auki hefur íslenska þjóðin notið í litlu meintrar hag­ræðingar sem hefur að stærstum hluta endað í vösum braskara og hluthafa útgerðarfyrirtækja ...

Slóđin mín:

Allar greinar

Stjórnborđ

Forsíđa vefsins Stćkka letur Minnka letur Senda ţessa síđu Prenta ţessa síđu Veftré Hamur fyrir sjónskerta